Felaketler Çağında Diyalektik (Diyalektik İdealizm ile Diyalektik Materyalizmin Bir Eleştirisi: Diyalektik Doğalcılık)

Öz

Bu çalışmanın konusu diyalektiktir. Bu çalışma insan-doğa ilişkisinin geldiği olumsuz boyutun veya insanın doğaya ilişkin tahakkümcü tutumunun bir sonucu olan ekolojik krizin aşılmasının ancak diyalektik bir kavrayışla mümkün olduğunu ileri sürmektedir. Bu bağlamda bu çalışma ilkin Hegel ile Marx-Engels’in diyalektik yaklaşımlarını –yani diyalektik idealizmle diyalektik materyalizmi– ele almakta. Ardından ise bu iki yaklaşımın hem geleneği hem de eleştirisi üzerinden hareket eden Murray Bookchin’in geliştirip ileri sürdüğü diyalektik doğalcılığa odaklanmaktadır. Kısacası bu çalışma, Hegel ve Marx-Engels’in diyalektik yaklaşımları üzerinden geliştirilen diyalektik doğalcılığın, çağımızın gereklerine uygun bir ekolojik diyalektik yaklaşım olduğunu savunmaktadır. Ve bu çalışma, özellikle ekolojik felaketlerin yaşanıldığı ve yakın gelecekte daha büyük felaketlerin yaşanılacağının öngörüldüğü bir zamanda, söz konusu edilen diyalektik doğalcılığın, sadece ekolojik felaketler karşısında değil, aynı zamanda çağımızın temel sorunları karşısında da yön bulmamıza yardımcı olacak bir olanak olduğuna vurgu yapmaktadır.